Çetin ÖZBEY
Çetin ÖZBEY cetinozbey@airporthaber.com

BU UÇAKLARI 24 SAAT KİM HAVADA TUTUYOR?

İlhan Tufan yaşamımda gördüğüm ender yöneticilerdendi. “BAŞARILI İŞ GÜCÜ MUTLU İŞGÜCÜDÜR” sözünü ilk ondan duymuştum. Bize, UÇAK TEKNİSYENLİĞİ, PİLOTLUK vb. meslek gruplarının çalışmalarında kendilerini tüm dikkatleri ile işlerine vermelerinin gerektiğini ve iş yerinde mevcut yönetimsel ve akçeli uygulamalar paralelinde oluşması muhtemel, geçim sıkıntısı başta olmak üzere her türlü gerginlik ve de stresten uzak tutulmalarının şart olduğunu anlatırdı.

GERİLİM TAVAN YAPARSA

Bu mantığı isterseniz geçmişin bir kesiti ile arzu ederseniz ülkede yaşamakta olduğumuz olaylar ile üst üste koyun. Göreceksiniz ki örtüşeceklerdir. Hırsa gem vurulmaz, insanlar ağzından çıkanı duymaz ve gerilim tavan yaparsa Türkiye’nin kaybı üç puanla da sınırlı olmayacaktır. Prestij kaybımızın telafisi için ise uzun seneler ister. Çok yazık.

KONUŞTUKÇA BATIYORUZ

Osmanlıların ilk mizah dergisine adını vermiş olan Sinoplu Filozof Diyojen’e bir adamı akıllı olduğunun nasıl anlaşılacağını sorarlar. cevabı net ve tek kelimedir. 'Konuşmasından' .Yöneltilen ikinci soru ise ‘ Ya hiç konuşmaz ise?’ olur. Diyojen’in cevabından kim kendine nasıl bir ders çıkartır bilemem. 'O kadar akıllı olanı henüz dünyada yok'.

HOSTES DEĞİL, KABİN MEMURU

Bu işi 1000 TL’ ye yapacak birini sahiden bulabilir misiniz? İsterseniz, önce havayollarının bu görev için istihdam edeceği personelde aradıkları vasıflara bir bakın. Şayet siz bu niteliklere sahipseniz işe talip olun. 1000 TL’yi siz kapın. Sizden iyisini bulacak değiller ya. Daha sonra da başka adayları aramaya çıkın. Allah sizlere kolaylık versin. Az bir şey, insafla birlikte.

SAHNE IŞIKLARI VE ALKIŞLAR

Büyük olmanın gereğini yapabilenler hayata veda ettikten sonra da hatırlanırlar ve de alkışlanırlar.İşte bizden büyük bir örnek “ “MUSTAFA KEMAL ATATÜRK “ Geride kalanlar halen sahnededirler. Ve de büyük olmanın gereğini yapmanın insanı nasıl yücelttiğini anlarlar. Ne zaman mı? Tabii ki sahne ışıkları sönünce ve alkışlar susunca. Aşağıdaki anlatım, sahne performansları ile milyonları büyüleyen Carreras ve Domingonun, yaşantılarının ibret verici bir bölümü. Tabii ibret almayı istiyorsak.

SORUNLAR ONLARI YARATANLARIN MANTIĞI İLE ÇÖZÜMLENMEZ. İŞTE O KAFA.

Görevde yükselmeye sevinilmez mi? İş gururunun bir gereği de bu değil mi? Size teklif edilen belirli bir çizginin üzerindeki bir üst görevi kabul etmenin bir süre sonra sizi ne denli zedeleyeceğini düşünmek nasıl bir duygu dersiniz? Şirketinizde bu seviyenin görevde ortalama kalış süresini göz önüne alın. Şimdi kaç yaşında olduğunuzu düşünün. Ve de şirketin yöneticilerinin terfien üst yöneticiliğe yükselme oranına ve sürecine bakın. Kabul etmeniz halinde bu görevin sonunda başınıza gelecekleri düşünün. Ve de bu yazıyı okuyun.

THY’ DE BU ANLATIMLARIN YAŞANMASINA İZİN VERENLERE TEPE YÖNETİCİ DENİR Mİ?

2003’ de atanan Genel Müdür gitti ve yeni bir Genel Müdür geldi, teknik cenahtan. Bu insan “ Bir süre sonra THY’ de işe giriş tarihi 2003 yılından önce olan hiç kimse kalmayacak şirkette” diye ferman buyurdu. Öyle ya, eskilerin tümü düşmandı. Bir gün, THY’ de herkes öğle tatili nedeni ile açık havadayken kuvvetli bir yağmur yağdı. Rahmettir dediler ama bu rahmetten üstü başı ıslanmış olanların tümünü de işten çıkardılar. Kusuruma bakmayın lütfen. Yapılan bu işlem için daha ciddi bir neden o zamanda bulamamıştım. Belli ki, bu yağmurdan daha önce birileri “Yanlarına şemsiye almaları” için şirketteki bazılarını uyarmıştı. Gidişat bu varsayımın doğruluğunu gösterdi. Genel Müdür sözünün arkasında durmuştu.Yönetici mi aradınız. İşte budur. ( ? )

CEMİL BEY BENİM İÇİN YARAMAZ KARDEŞİNİ DÜŞÜNEN BİR AĞABEYDİ

Birkaç gün görüşemedik. Geçmiyordu kızgınlığı. Unuttu mu? Unutmuş göründü mü bilemiyorum, bir süre sonra yine “ Yaramaz kardeşini düşünen ağabey ” formatına geri döndü. Yine aynı, eski Cemil Ağabeydi. Onun tabiri ile “ Artık ok yaydan çıkmıştı, hem de bana yönlenmişti ve de onu geri döndürmek artık mümkün değildi”. Bu süreci takip eden konuşmalarımızdaki nasihat ve öğütleri ile THY gelişmeleri yerini genel sohbet konularına bırakmıştı artık. Memleketin gidişatı vb. Buda bana bir şeyler anlatıyordu tabii ki. Cemil ağabey başka konulardan bahsederken hiç bir şey söylemeden çok şey söylüyordu bana.

YETKİ DEVRİ

Hani bazı kuruluşlar vardır. Patrona sorulmadan, kendilerine çok yakın bir veya iki yönetici dışında hiçbir kimsenin konu ne olursa olsun karar vermeğe yetkili olmadığı şirketler. Ben yönetim kabiliyetine sahip olan çalışanların bu tür bir çalışma sistemi içinde kendilerini yıprattıklarına ve yöneticilik vasıfları ile birlikte o güne kadar kazandıkları bütün deneyimlerini de körelttiklerine inanırım.

PERFORMANS DEĞERLENDİRMESİ NEDİR Kİ?

Yönetici, performans değerlendirmelerini kişisel ön yargılardan ve duygularından arınmış olarak yapar. İnsan hakkının yalnız maddi unsurların gaspı ile yenmeyeceğinin bilincinde olup bu çalışmada “ inancı “ doğrultusunda hareket eder. Bu noktadan hareketle yönetici, inancın bu çalışmada en ön sırada yer alan öneminin ve de yalnız iş yaşamının değil tüm hayatın bir ölçüm ve değerleme süreci olduğunun bilincindedir. Bu noktadan hareketle birilerinde kendisini değerlendireceğine inanır. Bu dünyada ve ya hazurun “kişi’ yi iyi biliriz “ dedikten sonra.

TÜRK HAVA YOLLARI PERSONEL LOKANTASI

Her yiğidin bir yoğurt yiyişi var derler ya. Her yöneticinin de bir tarzı var. Kimine doğru, kimine ise yanlış gelen bu tarz kişiye, yöneticiye özel bir davranış şekli. Tabii ki tarzın tepe yönetimin prensiplerine uygun olması tercih edilmeli. Bu uyum yönetici açısından faydalı olacağı gibi, personele yansımasının da müspet şekilleneceğini de kabul etmek gerek. Ancak bazen, bazı konularda bu fayda hesabının yapılması mümkün olmuyor. O anda hem yazıp hem de oynama durumunda kalıyor yönetici. Sonuç iyi olursa sorun yok. Kötü olursa da dövünmenin faydası yok. Bazen bir şeyleri göze almak şart oluyor. İşte personel lokantası ile ilgili bu tarz bir yaşanmış.

Kayınvalideniz Ölsün mü?

Kriz esnasında size ulaşan her bilgiye inanmak çok yanlış olacak ve sizi gereksiz yere sıkıntıya sokacaktır. Bilgi mutlak şirketiniz Kriz Yönetim Merkezince doğrulanmalıdır. Özellikle bu dönemlerde çalışanlar arasında en çok konuşulan konu şirkette tensikat yapılacağı hususudur. Ve de çalışanlar sanki bu konuda söylenenlere inanmaya hazırdır. Özellikle bu tür konuşmalardan kesinlikle uzak durmalısınız. Son çalıştığım iş yerinde varlığı açık olan hayli yıpratıcı ve ağır krize rağmen patronların, kriz nedeni ile “ tekrar ediyorum kriz nedeniyle” çalışanların iş akitlerinin feshedilmeyeceğini yazılı olarak duyurduklarını ve de bu vaade uyduklarını hatırlamaktayım.

FIRTINADA UYUYABİLMEK

Tüm dünyada olduğu üzere ülkemizde de sık sık kriz yaşanıyor. Dünyanın diğer bir ucundaki ekonomik gelişmelerin diğer ülkeler gibi bizi de etkilediği bir gerçek. Kaldı ki, bu konuda öyle mahir bir milletiz ki, ortada kriz falan yoksa bile örneği senelerce önce görülmüş olduğu üzere kendi krizimizi bizzat yaratmış ve de tabii ki sonuçlarından da şikâyet ederken bedelini de hepimiz ödemiştik. Sonuçta bonkör bir milletiz vesselam...

İNSAN(SA)

Her şey bir tarafa, iyi bir yönetici olabilmek için öncelikle iyi bir insan olmak gerekir. İşin başı budur. Çalışanlarını kinden ve nefretten özellikle birbirine karşı düşmanca duygular beslemekten uzak tutmayı bilmelidir. Vicdanlı ve tüm çalışanlarına eşit uzaklıkta durabilme meziyetine mutlak sahip olmalı, çalışanlarına güvenmeli ve kendisine güvenilir bir kişilik davranışları sergilemelidir.

Görevde Yükselme & İş Ahlakı

Organizasyonda yer alan kutu kutuların bir üsttekine tırmanmak sizce insana yalnız paramı kazandırır Hakim bey? Mahalleye bekçi girip, on beş sene sonra halen bekçi kalana mahalleli ne der? Bilirsiniz eskiden bu türlere kız bile vermezlerdi. Bir noktadan sonra insan kendi kendinden utanır olmaz mı? Bu duyguya katlanmak, onunla yaşamak kolay mı? İnsanı kendinden utanır hale getirene kadar mağdur edenlere yönetici demek ve onlara saygı duymak sizce mümkün mü? Size güvenir ve inanırız. Siz adaletin temsilcisisiniz, hele bir yol bunu cevaplayın da. Biz de öğrenelim, bir yanlış yapmayalım Hâkim Beyim. Sonra utanırız.

Çalışma Hayatının Kalitesi

"Çalışanlara bekledikleri iş güvencesinin sağlanması, işletmelerin topluma karşı yerine getirmeleri gereken bir sorumluluk olup, bu genelin kabullendiği bir görüştür." Siz buna inanıyor musunuz bilemem Hakim bey? Bu genel kabul dedikleri şey nedir ki? Bunu 133 sene önce mi kabul etmişler? Herhalde kimse bizimkilere bunu anlatmamış o zamanlarda. Belki de başkalarına karşı sorumluluk nasıl duyulur onu bilmiyorlardır.Kim bilir? Ben güvende olursam, şirketim topluma karşı görevini getirmiş olacak. Kulağa hoş geliyor ama bize boş geldiğini söylesem kızmazsınız bana değil mi Hakim Bey. Eğer bu doğru ise neden toplum bize karşı sorumluluklarını yerine getirmiyorlar diye bunları sizin önünüze getirmez ki?

İşyerinde Çalışanı Yıpratma süreci: Mobbing

Evet, bir kümese yeni bir tavuk konulduğu zaman kümesin eski sahipleri onu öncelikle bir güzel didiklerler. Ta ki tepesinde tüy kalmayıp çıkan kan görülene kadar. Bu süre de şayet tavuk ses çıkartmayıp hayatta kalmayı başarabilirse onu aralarına kabul ederler. Bizim iş yeri de bir kümestir demiş bir kamu kuruluşu çalışanı. Bu anlatım sanki daha mantıklı geliyor. Şirkette eski olan çalışanların yeni geleni istememeleri ve onu bir anlamda rakip görmeleri insanoğlunun egoist yapısına daha uygun gibi. Gel gelelim sistem her zaman böyle işlemiyor. Beni şaşırtan iş yerine yeni gelenlerin eskileri istememesi. İşte bundan ötürü tepeler bu konuda masum değil. Zira onların bilgi ve yönlendirmesi olmaksızın yeni bir personelin eskilere mobbing uygulamaya cesaret edebileceğini düşünemiyorum.

SENDİKAL DURUM VE BİR KIZILDERİLİ SÖYLEMİ

" Genelde yazdıklarımı beğenmeyenler, belki de bu konuda nasıl saçmalayacağımı merak ettiklerinden sürekli olarak “ Neden Sendikal konuda yazmaktan çekindiğimi “ soruyorlar. Konuya yaklaşmaktan çekindiğim falan yok. Tüm Air Port yazarları baştan beri bu konuyu izliyor ve kaleme alıyorlar. Onların söylediklerinin tekrarı anlamındaki görüşlerimi ifade etmemin bir faydasının olmayacağını ve hiçbir şeye yaramayacağını düşündüğüm için bu konudan uzak durdum. Kaldı ki, arkadaşlarım benden çok konunun içindeler ve de güncel bilgilere sahipler. Uzak durmamın nedeni budur. "

DÜNYAYI TANRI YARATTI AMA GALİBA ONU ŞEYTANLAR YÖNETİYOR

İnsanların ne kadar kötü olduğunu görmek beni hiç şaşırtmıyor, fakat bu yüzden hiç utanmadıklarını görünce hayretler içinde kalıyorum demiş Goethe. Bu söz unuttuğumuz önemli bir şeyi daha hatırlatıyor bizlere. Başka insanlara yaptığımız kötülüklerden ötürü utanmadığımızı. Başka bir deyişle “utanmayı da unuttuğumuzu"...

Kabilenin Dilek Gömü Çukuru ve ATA OTLAĞIN DENİZ ÖTESİNE TAŞINMASI

Böyle yorucu bir çalışma döneminin sonunda Deniz Aslanının doğum yapmasından beş gün öncesini takiben Kurumsal Kabilenin Kızılderilileri de tüm diğerleri gibi kendilerine verilen, bizon eti ve derisinin, avlanma araç ve gereçleri ile ateş suyu ve her şeyin başı olan ve altın denen sarı toz miktarının artırılmasını beklerlermiş. Nedense beklenen bu artım hiç ama hiçbir zaman Kurumsal Kabile Kızılderililerini tatmin edici boyutta olmazmış. Kızılderililer bundan ötürü Oturan Boğa ve Uyuyan Göl’ e çok kızarlarmış. Kabile Şamanı ise her zamanki gibi iki büyük şefin arkasına saklanarak Kızılderililere “ onlar vermedi “ masalını okursa da kimse ona zaten inanmazmış.

KURUMSAL KABİLEDEN KIZILDERİLİ UZAKLAŞTIRMAK DA PROFESYONELLİK İSTER

Kurumsal Kabileden uzaklaştırılan Kızılderililerin birçoğunun ibret verici hikâyeleri var. Kızılderililerin Kurumsal Kabileye kabulleri kadar oradan uzaklaştırılmaları da tabii ki normal. Ancak esas olan kişilerin yaşamlarında derin izler bırakacak bu işlemin ahlak ve çalışma kuralları ile insani değerlere uygun bir şekilde yapılması. Acaba bu çok mu zor?

KURUMSAL KABİLENİN KURUM KÜLTÜRÜ

Geçtiğimiz günlerin birinde Kurumsal Kabileden bir şef kızılderili uzaklaştı. Özgür Tavşan uzaktaki tepelerin arkasında bulunan mavi suyun karşı tarafındaki otlaklara gitti. Kendi istedi ve gitti gibi gösterilmek istensede, gönderildiğini o da, herkeste biliyor. Başarılı ve kabileye çok katkısı olan bir şefti.Yeşil Otlaklar projesini kabileye o getirmişti.

O ZAMANLAR BİZE HER GÜN BAYRAMDI

Türk Hava Yollarına girdik. Sene 1971. İlk önce beni Dış Hatlar ünitesine verdiler. Trafik Memuru olarak. Şimdiki Yolcu Hizmetleri Memuru’nun muadili bir unvandı. Tabii ki hiçbir şey bilmiyordum. İlk görevim Dış Hatlar terminalinde beni önüne diktikleri kapıdan gümrüklü saha dedikleri yere kimsenin geçmesine izin vermemekti. Geleni çevirdim tabii ki.

SÜKÛT HER ZAMAN İKRARDAN GELMEZ

Evet, bir haftayı daha devirdik. Sektör olarak okumayı sevmiyoruz diyordum ya. İşte ispatı. Sizlere bir kitap sundum. Sivil Havacılığı meslek olarak benimsemiş olanların ve de özellikle yöneticilerin ve hatta yönetici adaylarının okuması gereken bir kitap. Kaç okur benden kitabı talep etti biliyor musunuz? Yalnız ve yalnız 83 kişi.

BÖYLE BİR ŞİRKET VAR, YÖNETİM KURULU BAŞKANI DA

23 Eylül tarihinde siteye giren yazımla ilgili birçok yorum ve mail aldım. Kimi böyle bir şirketin olamayacağını, iyi tanıdığım bir şirketin açıklarını ifade edebilmek için böyle bir yazı yazma yöntemini seçtiğimi kimisi ise o şirketin patronu yok mu da çalışandan yana olduğu açık olan bu kadar uygulamanın yapılmasına müsaade etmişler diyordu. Çok manidar bir yaklaşım...