02 Şubat 2009, Pazartesi 07:44:42

Türkiye'nin 'Hürkuş'u geliyor

TAI Yönetim Kurulu Başkanı Emekli Hava Korgeneral Atalay Efeer, Türk İnsansız Hava Aracı projesi tamamlanınca Türkiye’nin dünyada ABD ve İsrail’in ardından operatif amaçlı insansız hava aracı yapan üçüncü ülke olacağını söyledi.
  • Bu proje senelerdir sürüyor ve hala uçar duruma getirilemedi insansız hava aracı.Oysa ki seneler önce havacılık fuarında sergiliyorlardı.Madem uçuramıyorsun,niye sergiliyorsun? Ayrıca röportajı yapan kişi,ne zaman insanlı savaş uçağını üreteceğiz kendimiz diye soruyor ama cevapta insansız hava aracı dışında birşey yok.Demek ki kendimiz savaş uçağı yapabilecek kadar yetenekli değiliz! Miyadı dolmuş,sürekli arıza çıkaran F-16 uçaklarını Türkiye'de üretip de ne yapacaksın,kendin,işe yarar bir savaş uçağı geliştir de ülke dışa bağımlılıktan kurtulsun.Hala adamın üretimi bırakacağı uçağı üretmenin peşindeyiz.

Türkiye havacılıkta emin adımlarla ilerliyor. TAI’nin üreteceği ilk Türk uçağı HÜRKUŞ 2010’da havalanmayı bekliyor. İnsansız hava araçlarında da dışa bağımlılık sona eriyor

Uzun dönemde havacılık sektöründe ayakta kalabilmek için mutlaka özgün ve teknolojik ürünlere imza atmak gerekiyor. Teknolojinin gerisinde kalan, geleceği iyi analiz edemeyen firmaların ise şansı kalmıyor. Bu alanda TSK ile ortak hareket eden yerli firmalar hem teknolojiyi Türkiye’ye getiriyor hem de dışa bağımlılığı azaltıyor. Bunlardan biri olan havacılık ve uzay merkezi TAI/TUSAŞ Türkiye’nin adeta gözbebeği... Bugün ürettiği uçak, helikopter ve insansız hava araçlarını dost ve müttefik ülkelere satan TAI, TSK’ya sağladığı savunma sistemleri ile ülke savunmasına katkıda bulunuyor. Kapılarını gazetemize açan Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. (TAI/TUSAŞ) Yönetim Kurulu Başkanı Emekli Hava Korgeneral Atalay Efeer, hedeflerini gazetemize açıkladı. Hedeflerinin dünyada en büyük ilk 50 savunma sanayi şirketi arasında yeralabilmek olduğunu söyleyen Efeer bir de müjde verdi. Efeer, ilk insanlı Türk uçağının 2010 yılında havalanacağını duyurmaktan gurur duyacağını söyledi.

Türk insanı sizden müjdeli bir haber bekliyor. Kendimize ait bir insanlı askeri ve sivil uçağımız ne zaman üretilecek?
TUSAŞ 1990’lı yıllarda UAV-X1 ile başlattığı Turna ve Keklik isimli özgün Hedef ve Takip Uçak Sistemi ile devam ettiği çalışmalarının ardından 2000’lerin başından itibaren ortak üretim konseptinden tamamen yerli kaynaklara dayalı özgün tasarım, sistem entegrasyonu, modernizasyon ve üretim konseptine geçmiştir. Bu projelerden elde ettiğimiz deneyim ve bilgi birikimi ile yerli insansız hava aracı ve eğitim uçağı üretimi yapabilecek duruma geldik. Bugün gelinen noktada operatif amaçlı Türk İnsansız Hava Aracı (TİHA) ve insanlı eğitim uçağı HÜRKUŞ’un ilk uçuşlarını 2010 yılı sonunda yapması planlanıyor.

TAI’nın uçak sanayinde dünya ölçeğindeki yeri nedir?
Uçak, helikopter ve insansız hava araçlarını TSK’nın referansıyla müttefik ülkelere satarak ve ticari havacılık alanında tasarım katkılı iş bazımızı artırarak 2012 yılı için 800 milyon dolar ciro hedefimizi sağladığımızda, dünyanın en büyük ilk 50 savunma sanayi şirketi arasına girmiş olacağız. Bunu toplumumuza duyurmaktan gurur duyarız. Ayrıca şuan çalışan sayımız 3000’i geçti. Bu rakamın içinde yer alan bin 200 mühendisin yüzde 60’ı tasarım mühendisi olarak çalışıyor.

F-6’LARIN TÜRKİYE’DE ÜRETİMİ GÜNDEMDE

F-16 savaş uçakları üretim bandının Türkiye’ye taşınması gündeme gelmişti. Bu konuda ilerleme sağlanabildi mi?
Dünyada çeşitli ülkeler tarafından F-16 uçaklarına olan talebin devam etmesi ve ana yüklenici Lockheed Martin firmasının kendi tesislerinde yeni nesil F-35 (JSF) uçağına yönelik üretim faaliyetlerini hızlandıracak olması sebebiyle diğer ülke ihtiyaçlarına yönelik ilave F-16 uçaklarının üretiminde TUSAŞ bir merkez haline gelebilir. Bu konudaki düşüncelerimizi Lockheed Martin firması ile paylaşarak görüşmelerimizi sürdürüyoruz.

Yeni nesil savaş uçağı F-35 projesinde TAI’nin katkısı hangi boyutta?
Şirketimizin Müşterek Taarruz Uçağı (JSF/F-35) Programı çerçevesinde üstlendiği iş paketleri; ‘Orta Gövde, Kompozit Komponentler ve Hava-Yer Harici Yük Taşıyıcı-Pylon’ üretimidir. JSF/F-35 uçağının en karmaşık yapısal bölümlerinden biri olan orta gövdeyi ABD dışında tek kaynak olarak tesislerimizde üreteceğiz. İleri Kompozit İmalat Tesisimizde ‘Orta Gövde Kompozit Komponentleri’nin üretimine başladık. Öte yandan, programdaki iki kaynaktan biri olarak üreteceğimiz ‘Hava-Yer Harici Yük Taşıyıcı-Pylon’un da ilk parçalarının üretimi çalışmalarını sürdürüyoruz. JSF/F-35 programı kapsamında üretimimizin 2036 yılına kadar devam edeceğini de ifade etmek isterim.

AWACS’LARA 3500 OPERASYON YAPILIYOR

* Türk Hava Kuvvetleri için satın alınan 4 adet Boeing 737-700 uçağında yapılan çalışmalar hakkında bilgi verir misiniz?
Barış Kartalı Programı kapsamında, 4 adet Boeing 737-700 uçağı modifikasyon uygulanarak Havadan Erken İhbar ve Kontrol uçağına
dönüştürülmekte. Uçaklardan ilki ABD’de Boeing tesislerinde, kalan üçü ise Türkiye’de TUSAŞ tesislerinde modifikasyona tabi tutuluyor. Modifikasyon kapsamında TUSAŞ tarafından uçak üzerinde yaklaşık 3500 adet operasyon gerçekleştirilmekte, 320 km elektrik kablosu döşenmekte, MESA antenini taşıyan 5 metre boyundaki orta üst gövde (Section 46) sökülerek yerine 3.5 ton ağırlığında güçlendirilmiş bir yapı monte edilmekte ve uçak tüm sistemleri ile uçuşa hazır hale getirilmektedir. TUSAŞ tarafından Barış Kartalı Programından kazanılan deneyimin Güney Kore ve Birleşik Arap Emirlikleri programlarında değerlendirilmesi amacıyla Boeing ile görüşmeler sürüyor. İlk aşamada Güney Kore uçaklarının modifikasyon detay parçalarının imalatı konusunda sözleşme imzalandı.

İnsansız hava araçlarına Orta Doğu ve bölge ülkelerinden büyük talep geliyor.

Dev projelere imza atıyor

Atalay Efeer’in verdiği bilgilere göre TAI/TUSAŞ tesislerinde devam eden projeler şöyle:

GÖKTÜRK-1 UYDUSU: Savunma Sanayi Müsteşarlığı tarafından yürütülen GÖKTÜRK-1 Projesi’nde TUSAŞ mühendislerinin ana yüklenici firma tarafından gerçekleştirilecek mühendislik faaliyetlerinde doğrudan sorumluluk alması ve uydunun TUSAŞ tesislerinde entegrasyon ve testlerinin gerçekleştirilmesi bekleniyor.

GÖKTÜRK-2 UYDUSU: Milli Savunma Bakanlığı tarafından bu projede TÜBİTAK UZAY-TAI iş ortaklığı ana yüklenici olarak görevlendirilmiştir. Projenin tamamlanmasının ardından Türk mühendisleri tarafından tasarımı ve sistem entegrasyonu yapılan ilk milli uydudan görüntü alınabilecek.

ATAK HELİKOPTERİ: TAI, AgustaWestland ve Aselsan firması ile iş birliği içinde üretimi planlanan helikopterin Nisan 2011’de test uçaşlarının yapılması bekleniyor. İlk teslimat Temmuz 2013’de Kara Kuvvetleri Komutanlığına yapılacak.

GENEL MAKSAT HELİKOPTERİ: Başta Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) olmak üzere Orman Bakanlığı’nın ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla yürütülen Genel Maksat Helikopteri Programı kapsamında toplamda 78 adet Helikopterin üretilmesi planlanıyor. İki aday firmadan Sikorsky firmasının T-70i ve AgustaWestland firmasının AW-149 modeline ilişkin olarak verdikleri teklifler değerlendirme aşamasında. Her iki firmayla yürütülen görüşmelerdeki ana hedeflerden başlıcası, TUSAŞ ve diğer Türk firmalarının seçilecek olan helikopterin uluslararası satışlarında da pay alması ve bunun garanti altına alınmasıdır. İlk helikopterin üretimi 2013’te yapılması öngörülüyor.

A400M VE A350 AIRBUS’A UZANAN SÜREÇ: TAI/TUSAŞ’ın A400M programında kendini ispat etmesi üzerine, Airbus yeni nesil uzun menzilli yolcu uçağı A350’nin kanatçık (uçağın havada dönmesini sağlayan kritik parça, aileron) tasarım ve üretimi 4 Aralık 2008 tarihinde imzalanan yaklaşık 500 milyon dolarlık bir sözleşme ile TAI/TUSAŞ’a verilmiştir.

ÜRDÜN VE PAKİSTAN’IN
F-16’LARININ MODERNİZASYONU: Ürdün Kraliyet Hava Kuvvetleri Komutanlığı F-16 Modernizasyon projesinin ardından dost ve kardeş ülke Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanlığı da envanterindeki F-16’ların modernizasyonu için TUSAŞ’ı seçti.

TAI tesislerinde 1200’ü mühendis 3000 kişi çalışıyor.


Mahmut BULUT
TÜRKİYE

Türkiye'nin 'Hürkuş'u geliyor

Facebook Yorum

Yorumlar

xmenx ~ 8 yıl önce
Bu proje senelerdir sürüyor ve hala uçar duruma getirilemedi insansız hava aracı.Oysa ki seneler önce havacılık fuarında sergiliyorlardı.Madem uçuramıyorsun,niye sergiliyorsun? Ayrıca röportajı yapan kişi,ne zaman insanlı savaş uçağını üreteceğiz kendimiz diye soruyor ama cevapta insansız hava aracı dışında birşey yok.Demek ki kendimiz savaş uçağı yapabilecek kadar yetenekli değiliz! Miyadı dolmuş,sürekli arıza çıkaran F-16 uçaklarını Türkiye'de üretip de ne yapacaksın,kendin,işe yarar bir savaş uçağı geliştir de ülke dışa bağımlılıktan kurtulsun.Hala adamın üretimi bırakacağı uçağı üretmenin peşindeyiz.

Yanıtla

Kalan karakter 1000

Yorum Gönder

Kalan karakter 1000