26 Ağustos 2013, Pazartesi
Murat HERDEM
Murat HERDEM mherdem@airporthaber.com
  • Bazen iyi oluyor. geçen yıl TK dan aldığım 2 kişilik bilette bu sorunu yaşadım. ancak beni Gökçenden AHL ye özel kiralık otomobille gönderip cebimede iki bilet koydular... her zaman olmamak koşuluyla iyi geldi. tatil biletlerim bedavaya çıktı ... ama acelem yoktu zaten çünkü ESB aktarmalı uçağım yerine AHL den Direkt uçuşla gitmiştim :)
  • naber yandaş. bu hafta konuyyu değiştirmişssin.
  • overbook onemli bir gelir kaynagidir. gelir diyorum cunku mevcut biletli yolcu yerine siz ek bilet satarsiniz, bunun icin havayollari yazilimlar kullanirlar, o hattaki gecmis bilgiye dayanarak fazla bilet satar, ucagin tam kapasite kullanimini ve gelir arttirimini amaclar. bundan dogal birsey yok.sacmalik ise sizin buna yorum yapmanizdir. biraz arastirsaniz havayolunun sattigi biletin sizin o hatta ucacaginiz anlama gelmedigini bilirdiniz, siz istanbul izmir bileti aldiniz diye o ucaga bineceksiniz veya ucak izmire inecek diye bir garanti yok. sizi yolcu olarak havayolu ucaga almayabilir, baska sefere koyabilir, ucretinizi iade edebilir veya ucak operasyonel sebeplerden baska alana inebilir.hele yangin ucaklari ile ilgili yorumlariniza hayretle bakakaldim. sizene tip sertifikasindan? bu yangin araclari yolcu tasimayacak, sizene tip sertifikasindan? dunyada cin'de rusya'da kendi yerel tip sertifikasina sahip araclar vardir. ki askeri versiyonlarda zaten bu tip sertfika bulunmaz.
  • mesleğinizi bilmiyorum ama hukukçu olmadığınız kesin.. "Havayolu o akite uymadığı için de yasal olarak suç işlemektedir." "yasal olarak suç" nedir? Havayolunun o akite uymamasının suç olduğuna ilişkin düzenleme hangi kanunda yer almaktadır? Biraz daha özverili kaleme alsaydınız yazınızı ya da en azından bir hukukçudan yardım isteseydiniz...

TÜRK SİVİL HAVACILIK KANUNU NEDEN DEĞİŞTİRİLDİ?

OVER BOOK SAÇMALIĞI
Over book, havayolu şirketlerinin en yüksek doluluk oranıyla uçabilmek için risk alarak uçak kapasitesinin üzerinde bilet satması ve son dakika iptallerine karşı kendilerini mali açıdan korumalarını sağlayan bir sistemdir. Dünyada birçok şirket tarafından uygulanan bu yöntem, Türkiye'deki sirketlerce de uygulanıyor. Ancak, havayolunun çıkarlarını korumak amacıyla uygulanan bu yöntem zaman zaman ciddi mağduriyetlere yol açabildiği gibi bu konuda bir sınırlama veya yolcu mağduriyetine karşı adı konmuş cezai müeyyide olmaması, her işimizde olduğu gibi olayı, suyunu çıkarmaya müsait hale getirmektedir.

Over book uygulaması kış sezonunda sık görülen bir durum değil ancak özellikle yaz sezonunda havayolu şirketlerinin, tamamını doldurmak istedikleri uçakta boş bir koltuk  olmaksızın operasyon yapma gayreti uygulamayı onlara göre zorunlu kılıyor ancak yolcu açısından over book durumuna düşülmesi, bazı anlarda telafisi mümkün olmayan sıkıntılar ortaya çıkarabiliyor.

IATA üyesi havayolu şirketlerinin  yüzde 10 kadar fazla bilet satabileceği yönünde yaygın bir kanaat var. Örneğin 180 yolcu kapasiteli uçakta 18 yolcuya fazladan bilet satabiliyorlar.  Ancak buradaki en büyük handikap yolcunun over book konusunda mağdur oluncaya kadar en küçük bir fikrinin olmaması... Çünkü o uçakta hangi yolcunun over book olduğu biletin satın alınması sırasında belli olmuyor. Yolcu ancak uçağa biniş için işlem yaptıracağı sırada kendisi gibi o uçaktan bilet alan yolcuların tamamının işlemlerini yaptırması ve uçakta hiç boş koltuk kalmaması durumunda over book sürpriziyle karşılaşıyor. Böyle olunca da yolcunun karşısındaki tek muhatap, check in kontuarındaki, olayla uzaktan yakından ilgisi bulunmayan görevli  oluyor. Sonrası ise Türkiye'de bildiğimiz türden görüntüler... Küfürler, hakaretler, tehditler, fiziki şiddete varan tepkiler...

Bu aşamada yolcuyu ikna edebilmek başlı başına bir hüner gerektiriyor. Bu konuda yeterli tecrübeye sahip değilseniz veya iyi bir hatip değilseniz,  ikna kabiliyetiniz de yoksa yolcu ortalığı birbirine katabiliyor. Bunun olmaması için personele verilen talimatlar var. Başka uçuşla gönderin, sonrasında uçuş yoksa parasını iade edin, üstüne para teklif edin, başka havayolundan uçuşunu sağlayın, konaklama imkanı sunun, ekonomi sınıfındaysa business class'a geçirin vs...

Eğer yolcu için o uçuşa gitmesi olmazsa olmaz ise bu yukarıdaki tekliflerin hepsini geri çevirecektir. Düşünün, çok önemli bir toplantı ya da bir ihaleye katılacaksınız. Belki okyanus ötesi uçacaksınız ve bir sonraki uçak ertesi gün! Bu tür yolcular için en iyi tarih, önceden seçtiği yani biletini aldığı tarihteki uçuştur. O yüzden sizin tekliflerinizin hiçbiri yolcuya cazip gelmeyecektir.

Özellikle yaz döneminde bu uygulamanın farkında olanlar ya erken gelerek ya da online check in yaparak kendilerini bir anlamda garanti altına alabiliyorlar ancak buna rağmen her gün yüzlerce kişi anlamını bile bilmedikleri ve hiç haberdar olmadıkları over book uygulamasının mağduru olarak ortaya çıkıyor. (THY'de son dönemde birçok uçuşta 15-20 over book yolcu sıradan sayılıyor)

Over book uygulaması, uçamayan her yolcuya ödenen paralar veya diğer alternatif çözüm yöntemleri düşünülerek havayoluna pahalıya patlıyor gibi gelse de, günün sonunda sıfır yolcu kaybıyla havayolları bu uygulamadan ciddi miktarlarda gelir elde etmiş oluyor.  Yani bir anlamda havayolları kendi risklerini yolcuya ciro ediyor! Ancak bunun tam tersi olduğunda örneğin uçuştan önce yolcu biletini iptal etmek isterse en iyi olasılıkla yolcudan vergi kesintisi yapılıyor. Veya yolcunun ödediği paranın tamamı havayolunun kasasına gidiyor, havayolu da o koltuğu bir başkasına satabiliyor. Yani çifte kazanç sağlıyor.

Başından beri over book yolcu uygulamasını bir mantık çerçevesine oturtamadım, çağdışı ve fazla kapitalist buldum. Havayolu neden bu saçma sistemle korunuyor, neden kapasitenin üzerinde satış yaptırılarak yolcular ortada bırakılıyor anlayabilmiş değilim. Bana göre, bu tür durumlarda yolcular haklarını yargı yoluna giderek aramalıdır. Satın alınan bilet o uçuş için her iki tarafı bağlayan karşılıklı akittir. Havayolu o akite uymadığı için de yasal olarak suç işlemektedir.

SİVİL HAVACILIK KANUNU'NA NEDEN AYAR ÇEKİLDİ?
Türk Sivil Havacılık Kanunu'nun 3'üncü maddenin “c” bendinde geçtiğimiz ay ufak bir değişiklik yapıldı. Düzenlemeye göre, devlet hava araçları statüsündeki askerlik, güvenlik ve gümrüğe ait hava araçlarına,  (Şikago Konvansiyonunun 3. Maddesine de  aykırı olarak)  orman yangınları ile mücadelede kullanılan hava araçları da eklendi. Şikago Konvansiyonu'nun  tarafı olan ve konvansiyonun eksiksiz olarak uygulanması noktasında yükümlülükleri bulunan ülkemizin bu yükümlülüğüne aykırı olarak böyle bir düzenlemenin yapılmış olması hangi gerekçe ile açıklanabilir açıkçası çok merak ediyorum.

Acaba doğrudan Orman Bakanlığı'nın talebiyle gerçekleştiğini öğrendiğim bu değişiklik neden yapıldı?

Yangın söndürme araçlarının devlet hava aracı statüsüne alınmasıyla, Orman Bakanlığı'nın kullanacağı hava araçlarının kontrolü SHGM'den alındı ve kendi kontrollerine bırakıldı. Yani SHGM, uluslararası yükümlülüklerine ve Türk Hava Sahası içerisinde can mal ve uçuş emniyetini sağlama sorumluluğuna rağmen bu sorumluluğu üzerinden attı.  Şu anda Orman Bakanlığı'nın kendi envanterinde hava aracı bulunmuyor. Mevcut durumda THK'dan kiralanan uçaklar  veya diğer havacılık işletmelerinden kiralanan Rus yapımı Türkiye'de ancak özel izinle uçabilen eski teknoloji havadan yangın söndürme araçlarıyla bu iş kör topal yürütülüyor. Bu düzenlemedeki amaç FAA veya EASA’dan tip sertifikası olmayan hava araçlarının (Rus yapımı) taraf olduğumuz anlaşmalara ve milli mevzuatımıza da aykırı olarak ülkemize girişini sağlamak ve bu konudaki rant paylaşımının önünü açmaksa konu anlaşılabilir.

Ya da Orman Bakanlığı'nın kendi isteğiyle kurum bünyesine alınacak hava araçlarının devlet hava aracı statüsüne geçirilmesiyle Orman Bakanlığı kendi operasyonunu kendisi yapacak olması ve bunun da yeni rant kapılarını aralayacak olması diğer bir olasılık olabilir mi? Çünkü şu anda Orman Bakanlığı'nın havacılık için müsait bir alt yapısı yok ancak öyle anlaşılıyor ki bakanlık önümüzdeki dönemde kendi filosunu oluşturacak. Yangın söndürme gibi çok zor bir alanda Orman Bakanlığı'nın bu girişimi nasıl sonuçlar verecek hep birlikte göreceğiz ancak işlerinin çok da kolay olmadığını ve bu işin altında bir takım rant hesapları yattığından en küçük şüphem dahi olmadığını belirtmeden geçemeyeceğim.

TÜRK SİVİL HAVACILIK KANUNU NEDEN DEĞİŞTİRİLDİ?

Facebook Yorum

Yorumlar Tüm Yorumlar (14)

Yolcu ~ 3 yıl önce
Bazen iyi oluyor. geçen yıl TK dan aldığım 2 kişilik bilette bu sorunu yaşadım. ancak beni Gökçenden AHL ye özel kiralık otomobille gönderip cebimede iki bilet koydular... her zaman olmamak koşuluyla iyi geldi. tatil biletlerim bedavaya çıktı ... ama acelem yoktu zaten çünkü ESB aktarmalı uçağım yerine AHL den Direkt uçuşla gitmiştim :)

Yanıtla

Kalan karakter 1000
kıl ~ 3 yıl önce
naber yandaş. bu hafta konuyyu değiştirmişssin.

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Size ne ~ 3 yıl önce
Ahmet, unutma havacılıkta size ne bana ne yoktur. havacılık evrensel kuralları olan bir sektördür. Uluslar arası yükümlülüklerimiz gereğince Tip Sertifikası olmayan uçakları hava sahamızda uçuramayız. Kendi ülkemizin ve halkımızın güvenliği bakımından da bu çok önemli. Yangın hava araçları yolcu taşımıyor olabilirler ancak hava sahamızı kullandıkları için 3. şahıslara zarar verebilirler. Hani deveye sormuşlar ya, inişi mi seversin yokuşu mu o da ne oldu düz yolun canı mı çıktı demiş ya. Bu onun gibi bir şey. Madem biz bu hava araçlarına çuvallar dolusu para veriyoruz neden daha emniyetli uçakları tercih etmeyelim ki, Ama diyorsan RANT ne olacak RANT onun da canı cehenneme.
ahmet ~ 3 yıl önce
overbook onemli bir gelir kaynagidir. gelir diyorum cunku mevcut biletli yolcu yerine siz ek bilet satarsiniz, bunun icin havayollari yazilimlar kullanirlar, o hattaki gecmis bilgiye dayanarak fazla bilet satar, ucagin tam kapasite kullanimini ve gelir arttirimini amaclar. bundan dogal birsey yok.sacmalik ise sizin buna yorum yapmanizdir. biraz arastirsaniz havayolunun sattigi biletin sizin o hatta ucacaginiz anlama gelmedigini bilirdiniz, siz istanbul izmir bileti aldiniz diye o ucaga bineceksiniz veya ucak izmire inecek diye bir garanti yok. sizi yolcu olarak havayolu ucaga almayabilir, baska sefere koyabilir, ucretinizi iade edebilir veya ucak operasyonel sebeplerden baska alana inebilir.hele yangin ucaklari ile ilgili yorumlariniza hayretle bakakaldim. sizene tip sertifikasindan? bu yangin araclari yolcu tasimayacak, sizene tip sertifikasindan? dunyada cin'de rusya'da kendi yerel tip sertifikasina sahip araclar vardir. ki askeri versiyonlarda zaten bu tip sertfika bulunmaz.

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Döktür ~ 3 yıl önce
Döktürmüşsün be Ahmet. Ancak sallama dozu biraz yüksek olmuş. Hava Yolu bir yolcuya bilet satmışsa onunla ikili akde dayanan bir de taşıma sözleşmesi yapmıştır demektir. Bu sözleşme de bilettir. Biletin üzerine yolcunun adı soy adı ve uçacağı parkur da yazılır ki taşıyıcının yolcuya karşı olan sorumluluğu açık ve net belirlenmiş olsun. Sen eski Varşova Konvansiyonunu veya şimdi onun yerine konan Montreal Konvansiyonunu hiç duydun mu? En iyisi mi sen bu işlere fazla karışma bu işler derin işler. Sallamayla olmuyor. Hava yolu bilet sattığı yolcuyu taahhüt ettiği gün ve saatte ve parkurda uçurmak zorundadır.
dokture yanit ~ 3 yıl önce
sayin doktur, siz en iyisini bilirsiniz ben bilmem.montreal konvasyonunun ancak imzalayan ulke icin ve uluslararasi seyahatlerde gecerli oldugunu bilmem, siz engin bilginiz ile boyle seviyeli yazilar yazinki bizde ogrenelim.saygilarimla.ahmet
Kızma Kızdıkça ~ 3 yıl önce
Herşey var kızmak yok. Sadece biraz ders çalışmak lazım. Yoksa Çakma Havacı olursunuz ki onun da ülkemizdeki temsilcileri bellidir. Onlar sana çok kızarlar diye korkuyorum. Montreal Sözleşmesi uluslararası yolcu taşımalarını düzenler doğrudur. Ya uluslar arası sözleşmelere paralel olarak, 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunun 106,107,108,109...117. Maddelerindeki düzenlemelere ne demek lazım. Bu düzenlemeleri yok mu sayacağız. Hava taşımacılığının standartı bellidir. Herşey var kızmak yok. Biraz daha dersinize çalışmanızı öneririm.
hukukçu ~ 3 yıl önce
mesleğinizi bilmiyorum ama hukukçu olmadığınız kesin.. "Havayolu o akite uymadığı için de yasal olarak suç işlemektedir." "yasal olarak suç" nedir? Havayolunun o akite uymamasının suç olduğuna ilişkin düzenleme hangi kanunda yer almaktadır? Biraz daha özverili kaleme alsaydınız yazınızı ya da en azından bir hukukçudan yardım isteseydiniz...

Yanıtla

Kalan karakter 1000

Yorum Gönder

Kalan karakter 1000