10 Ağustos 2015, Pazartesi
Murat HERDEM
Murat HERDEM mherdem@airporthaber.com
  • Basmayanlar için sabiha gökçende kapalılıkların sebebini bir kez daha söyleyelim. Havalimanında bir tane pist var ve ne yazık ki, her şeyin olduğu gibi bu pistin de bir ömrü var. Pist ömrünün önemli bir kısmını tüketmiş durumda ve artık ömrünün geri kalanını sürekli bakım altında geçirmek durumunda, taaaaaa ki yeni pist yapılıp, eski pist tamamen hizmetten alınıp uzun süre kapalı kalarak (neredeyse) yeniden yapılıp eski güzel günlerine dönene kadar. Yine de anlayamayanlar olabilir diye başka türlü de anlatayım, bundan sonra o pist yaz, kış, ilkbahar, sonbahar, yılın tamamında bakımlarla gidecek. Yani bozuk saat gibi senede en az 1 kere sizin istediğiniz gibi kışında bakım yapılacak. Ama ne yazık ki geri kalan 3 mevsimde de bakım nedeniyle kapalılıklar devam edecek. Yani siz ilkbahar, yaz ve sonbaharda bu yorumlarınızı yapmaya devam edeceksiniz, merak edenler için öngörülen süre en az 6 sene.
  • Yaz sezonunun ortasında pist bakımı için gece kapalılık notamı yayınlayan Sabiha gökcen otoritesini tebrik etmek lazım.Bütün kış neden calışılmadığını anlayabilmiş değilim.Ayrıca antep meydanınıda hatırlatmak lazım.
  • firinci hamdi gitti ama icraatleri ! kaldi !!!
  • Kendisini kurtarma telaşında, anlayamadığım bu THY tayfası neden kendi bacağına sıkıyor ? Yahu göbekten bağlı olduğun DHMİ ye kafa atmak senin ne hadine, bugün istese DHMİ seni iki günde tarihin derin karanlıklarına gömü verir. Hergün bayrak taşıyıcı edebiyatı yapan THY personeline sesleniyorum, utanmadan sıkılmadan Ülkenin havacılık kurumlarını zan altında bırakmanızın altında ne yatıyor şu ağzınızdaki baklayı çıkarın bakalım, yok NATS 1600 trafik yaparız demiş, İngilizler bizi kurtarırmış, gazetelere boy boy demeçler vererek neye , kime hizmet ediyorsunuz ? O çok sevdiğiniz bayrağını taşıdığınız Ülkenizin havacılığını Allahın İngilizlerine mi peşkeş çekeceksiniz ? Onun planları mı bunlar.

Slot cezalarını kimler neden kaldırdı?

Son dönemde hem Atatürk Havalimanı hem de Sabiha Gökçen Havalimanı’nda artan rötarların en önemli nedenlerinden biri, dar boğaza göre değil, maksimum kapasite rakamlarına göre yapılan slot planlamalardır. Havaalanları kapasitesini gözeterek tarife oluşturmak yerine tarifeye göre havaalanı kapasitesini şekillendirmek gibi yanlış bir tutum içine giren THY’nin başını çektiği havayolları, bugünkü rötarların, dolayısıyla milyonlarca dolarlık maddi zararın ve vakit kaybının hem mağduru hem de sorumlularıdır aslında.

Şu anda Atatürk Havalimanı’ndaki rötar ortalaması 26 dakika. Yeni havalimanı tamamlanıncaya kadar Atatürk Havalimanı’nda rötarların ortalaması ne olur şimdiden öngörmek mümkün değil ancak görünen o ki ileride bu rakamları da mumla arayacağız! Sabiha Gökçen Havalimanı’nda durum farklı değil. Yılan hikayesine dönen ikinci pist ihalesi böyle ağırdan alınmaya devam ederse orası da, tek pistle ihtiyaçlara cevap vermekte oldukça zorlanacak.

Bugün artık, “ Üçüncü havalimanının yapımı için geç kaldık” diye dizleri dövmenin kimseye bir katkısı olmayacağına göre, hem Sabiha Gökçen’deki hem de Atatürk Havalimanı’ndaki kapasiteyi doğru ve etkin kullanmaktan başka bir çare yok. Ancak görünen haliyle bu nasıl başarılacak, onu kestirmek zor.

Olağanüstü gayretlerle bin 430 uçağın iniş kalkış yaptığı Atatürk Havalimanı’ndaki bugünkü manzaranın ve karmaşanın sebeplerine inmek için birkaç yıl geriye gitmek gerekiyor.

Hava trafiğinin yoğun olduğu havaalanlarındaki trafiği, günün her saatine ve haftanın her gününe mümkün olduğu kadar dengeli bir şekilde yayarak, havaalanının optimum kullanılmasını sağlamak amacıyla slotkoordinasyon merkezleri oluşturulmaktadır. Atatürk Havalimanı’nda da 1990’lı yılların başında slotların dağıtılması için günün Sivil Havacılık Genel Müdürü Kayıhan Kabadayı'nın da büyük gayretleriyle bir birim oluşturuldu. O günkü şartlarda, dünyadaki genel uygulamalara paralel olarak slot dağıtım işi bayrak taşıyıcı Türk Hava Yolları’na verildi. Rekabet kuralları açısından çok doğru olmasa da yakın zamana kadar THY’nin başında olduğu slot dağıtım işine yüksek sesle itiraz gelmedi. Ancak 2003 yılında havayolları iç hatlarda tarifeli uçmaya ve büyümeye başlayınca homurtular da arttı. Bunun üzerine slot koordinasyon işi THY’nin elinden alınarak SHGM idaresine verildi.

SHGM, trafiği yoğun havaalanlarında slot uygulanmasını sağlamak, bu konuda gerekli düzenlemeleri yapmak ve takip etmek ile yetkilendirildi. Ancak SHGM’nin idaresindeki slot koordinasyon merkezi bu kez başka kesimleri rahatsız etti.

2008 yılında DHMİ Genel Müdürü Orhan Birdal’ın THY yönetimine girmesiyle THY-DHMİ-TAV üçlü karar alma mekanizmasını da hayata geçirdi. O dönem, başta THY olmak üzere bütün havayolu şirketleri slot için uygulanmakta olan zamlı ücret tarifesi  parasal cezai müeyyidesinden ciddi anlamda rahatsızdı. Özellikle lodos kaynaklı veya havaalanının teknik altyapı yetersizliğinden dolayı ortaya çıkan rötarlardan slot saatlerini kaçıran havayolu şirketleri yüklü miktarlarda para cezalarını ödemek zorunda kalıyordu. Çünkü belirlenen slot aralığında işletme nedenlerinden değil de rüzgardan dolayı operasyonunu yapamayan şirketler, normal ücret tarifesinin 4 katı slot cezası ile cezalandırılıyordu. Bu cezalardan en çok yakınan da en çok operasyon yapan THY idi. THY’nin o dönemki Yönetim Kurulu Başkanı Hamdi Topçu’nun girişimleriyle slot cezaları bir gecede ortadan kalktı. Havayolu şirketleri verilen zaman aralığının dışına da sarksa artık para cezası almamaya başladı. Bu da operasyon rahatlığı getirdi ve işletme kaynaklı rötarların artmasına yol açtı.

2010 yılında ise o dönemin Sivil Havacılık Genel Müdürü Ali Arıduru bir yurtdışı gezisinde iken Slot Koordinasyon Merkezi SHGM’den alınarak DHMİ’ye bağlandı.

İşte o tarihten sonra resmi olmasa da slot koordinasyon işi, yeniden fiilen THY’nin kontrolüne geçmiş oldu. THY yönetim kurulu üyesi ve DHMİ Genel Müdürü Orhan Birdal, THY lehine pozitif ayrımcılık yapılmasına ses çıkarmayınca THY kendi çaldı kendi oynadı. Yeni uçaklar, yeni hatlar, frekans artışları… Diğer şirketler iç hat slotlarından eksilterek dış hatlar için yer açarken THY sayısız yeni slot edindi.

Halen Atatürk Havalimanı’nda saatlik 29 iniş kapasitesi var. Uluslar arası teamüle göre, bir uçağın kalkışından sonra iki dakika geçmeden bir diğer uçağı kaldırmak mümkün olmadığı için saatte en fazla 30 uçak kaldırabiliyorsunuz. Yani Atatürk Havalimanı’nda pistlerin konumunun da dezavantajıyla en fazla bu rakamlara çıkabiliyorsunuz. Ancak THY’nin havalimanı kapasitesi değil de THY’nin büyüme hedefleri gözetilerek tarifeler oluşturulduğu için bugün saatlik iniş  kapasitesinin 37 uçak olarak uygulanması için baskılar kuruluyor . Uçak ayırmaları için de 3 milin altına inilmesi riskini bile almaktan çekinmiyor bayrak taşıyıcı.

İçerisinde her an inşaat çalışması olan bir havalimanında fiziki sebeplerle bir aksilik ortaya çıkınca domino etkisiyle saatlik dilimde inmesi gereken uçaklar bir sonraki saate devredilmek zorunda kalınıyor. Böyle olunca uçaklar daha çok havada tur atıyor, yakıt kritiğine girebiliyor. Yani yolcuların basit bir rötar olarak gördükleri rötarların arkasında yıllardır yürütülen yanlış stratejiler yatıyor. 

Slot cezalarını kimler neden kaldırdı?

Facebook Yorum

Yorumlar Tüm Yorumlar (32)

Kafası ~ 1 yıl önce
Basmayanlar için sabiha gökçende kapalılıkların sebebini bir kez daha söyleyelim. Havalimanında bir tane pist var ve ne yazık ki, her şeyin olduğu gibi bu pistin de bir ömrü var. Pist ömrünün önemli bir kısmını tüketmiş durumda ve artık ömrünün geri kalanını sürekli bakım altında geçirmek durumunda, taaaaaa ki yeni pist yapılıp, eski pist tamamen hizmetten alınıp uzun süre kapalı kalarak (neredeyse) yeniden yapılıp eski güzel günlerine dönene kadar. Yine de anlayamayanlar olabilir diye başka türlü de anlatayım, bundan sonra o pist yaz, kış, ilkbahar, sonbahar, yılın tamamında bakımlarla gidecek. Yani bozuk saat gibi senede en az 1 kere sizin istediğiniz gibi kışında bakım yapılacak. Ama ne yazık ki geri kalan 3 mevsimde de bakım nedeniyle kapalılıklar devam edecek. Yani siz ilkbahar, yaz ve sonbaharda bu yorumlarınızı yapmaya devam edeceksiniz, merak edenler için öngörülen süre en az 6 sene.

Yanıtla

Kalan karakter 1000
sc ~ 1 yıl önce
Yaz sezonunun ortasında pist bakımı için gece kapalılık notamı yayınlayan Sabiha gökcen otoritesini tebrik etmek lazım.Bütün kış neden calışılmadığını anlayabilmiş değilim.Ayrıca antep meydanınıda hatırlatmak lazım.

Yanıtla

Kalan karakter 1000
! ~ 1 yıl önce
firinci hamdi gitti ama icraatleri ! kaldi !!!

Yanıtla

Kalan karakter 1000
Herkes ~ 1 yıl önce
Kendisini kurtarma telaşında, anlayamadığım bu THY tayfası neden kendi bacağına sıkıyor ? Yahu göbekten bağlı olduğun DHMİ ye kafa atmak senin ne hadine, bugün istese DHMİ seni iki günde tarihin derin karanlıklarına gömü verir. Hergün bayrak taşıyıcı edebiyatı yapan THY personeline sesleniyorum, utanmadan sıkılmadan Ülkenin havacılık kurumlarını zan altında bırakmanızın altında ne yatıyor şu ağzınızdaki baklayı çıkarın bakalım, yok NATS 1600 trafik yaparız demiş, İngilizler bizi kurtarırmış, gazetelere boy boy demeçler vererek neye , kime hizmet ediyorsunuz ? O çok sevdiğiniz bayrağını taşıdığınız Ülkenizin havacılığını Allahın İngilizlerine mi peşkeş çekeceksiniz ? Onun planları mı bunlar.

Yanıtla

Kalan karakter 1000

Yorum Gönder

Kalan karakter 1000