19 Nisan 2010, Pazartesi
Tevfik UYAR
Tevfik UYAR tevfikuyar@airporthaber.com

Mistral Helikopter Gemisi Avrupa'yı Ürkütüyor

Rusya’nın Fransa’dan almak istediği 4 adet Amfibik çıkarma ve helikopter gemisi, NATO engeline takılabilir...
NATO’nun açık bir engellemesi yok, ancak NATO çevreleri Fransa üzerinde psikolojik baskı oluşturmaya başladılar.
Rusya uzun süredir böyle bir geminin ihtiyacında idi ve hatta böyle bir su platformu için genel bir prensibinden vazgeçmiş, ilk defa kendi üretmediği bir savunma sistemini satın almaya karar vermişti. Bu kapsamda Hollanda, İspanya ve Fransa ile görüştükten sonra geçtiğimiz Mart ayı başında Fransa ile anlaşmaya varmıştı.

Şimdi ise ABD’li bazı kurumların yapmış olduğu açıklamalar, bir NATO ülkesinden Rusya’ya gerçekleşen bu ilk gelişmiş askeri teknoloji satışının gerçekleşmesi halinde Fransa ve NATO ilişkilerinde gedik açılacağı iddiasında.

ABD’nin Dış İlişkiler Komitesi’ndeki Cumhuriyetçilerin Lideri Ileana Ros-Lehtinen 16 Nisan’da ABD’nin meclis konularında özelleşmiş olan siyasi gazetesi The Hill’de yazdığı makalede Rusya’nın taarruz kabiliyetlerini arttıran ve komşu ülkeler üzerindeki tehdidini sağlamlaştıran bu satışın NATO ittifakının temeline zarar verdiğini belirtti. Meslektaşlarını eleştiren Cumhuriyetçi, Fransa’nın bu satışla birlikte NATO ittifakını ve transatlantik ilişkilerini riske attığını ifade etti.

Mistral komşularını ürkütüyor

Satışın konuşulmaya başlandığı 2009 Aralık’tan beri satış ile ilgili eleştirilen Fransa artık Rusya’nın Avrupa için tehdit olarak görünmemesi gerektiğini ve Montrö sözleşmesine dayanarak bu gemilerin uzak denizlerde korsan faaliyetlerine yönelik kullanılacağını söylese de Rusya’nın 2008’deki Gürcistan Müdahelesinde bir deniz kuvvetleri komutanının Mistral’i refere ederek sarfettiği sözler Avrupa’yı Fransa’dan farklı düşünmeye itti.

Her şeyden önce, Mistral, Rus Komutanı’nın da “Mistral gibi bir gemimiz olsaydı, Gürcistan’ı 40 dakikada yenerdik” sözüyle ifade ettiği gibi Rusya’nın elini fazlasıyla güçlendirecek bir unsur. Bazı uzmanlara göre dört rakamı da tesadüf değil. Rus Donanması’nın dört ana filosu var: Kuzey, Pasifik, Baltık ve Karadeniz.

Tevekkeli değil, Rusya 30 yıllık gemilerle iyice yaşlanmış olan karadeniz filosu için önümüzdeki beş yıl içerisinde dört firkateyn ve dört dizel-elektrik denizaltı tedarik edeceğini açıkladı. Ochakov, Kerch destroyerleri, bir adet deniz altı ve çeşitli destek gemileri ise kal listesine alınıyor. Yeni gemilerin bir kısmı şimdilik belli: İnşa altında olan Amiral Gorshkov Firkateyni ve Lada sınıfı Sivastopol dizel genizaltısı.

Batı’nın en modern amfibik gemilerinden biri olan Mistral’den bahsetmek gerekirse:

Güvertesinde konuşlanan 16 adet helikopterin yanısıra 40 adet ana muharebe tankı ya da 13 ana muharebe tankı da içeren 70 adet zırhlı/tekerlekli araç, 4 çıkarma botu ve 450 tam teçhizatlı askeri taşıyabiliyor. 16 adet helikopter on ton sınıfına ait helikopterler. Zira 2009 yılının Kasım ayında üç günlük bir resmi ziyaret kapsamında St. Petersburg’a giden gemide Ka-50’nin geliştirilmiş sürümü olan ve üretimi süren 10800 kg’lık Kamov Ka-52 tipi taarruz helikopterleri ile başarılı testler gerçekleştirildi.
Gemi, çıkarma kabiliyetlerinin yanısıra 2 x Simbad hava savunma füzesi, iki adet 30 mm Breda-Mauser silahı ve dört adet 12.7mm’lik makineli tüfek içeriyor. 21300 tonluk gemilerden şu an Fransız donanmasında iki adedi görev yapıyor.
Gemi bu yönüyle evvela Rusya’nın gergin olduğu Litvanya, Estonya ve Letonya gibi Baltık Devletlerinden oluşan komşıları yanında bilhassa ihtilafta olduğu Gürcistan’ı ürkütüyor. ABD ile çeşitli konularda ittifak yapan bu devletlerin yanısıra ABD ile pararlel düşünen Avrupa Devletleri ve ABD de Rusya’nın elinde bu tarz bir amfibik platformun olmasından endişe duyuyor.

Atlanılmaması gereken bir ayrıntı daha var: Fransız deniz savunma endüstrisinin Rusya ile mevcut ilişkileri olması.

Fransız Thales firması Rus Tankları ve uçakları için zaten çeşitli ürünler tedarik ediyor. 2006 yılında Fransız DCN ve Rusya arasında imzalanmış bir protokol mevcut. Bu protokol Rus Hükümeti ve DCN’nin Ar & Ge çalışmaları gerçekleştirerek teknik, endsütriyel ve ticari çeşitli ortaklıklarda bulunmalarını öngörüyor. DCN’nin Mistral’in üreticisi olduğu düşünülürse konu çok da yeni değil, üstelik henüz rakamı açıklanmayan ancak Rus kaynaklarının yalanlamış olduğu bir hakkında “1 milyar dolar” olduğu söylentisi yayılan bu satışla birlikte bu ortaklığın daha fazla ilerlemesi de sözkonusu.

Rusya neden Mistral’i tercih etti?

SavunmaSanayi.NET yazarlarından Cem Devrim Yaylalı’nın 2009 yılı sonunda yaptığı analize göre Rusya’nın Mistral’i tercih etmesinin askeri, politik ve endüstriyel olmak üzere farklı farklı sebepleri bulunuyor.

Askeri: Putin, dokuz sene önce Rusya Federasyonu‘na Devlet Başkanı seçildikten sonra, ülkedeki Yeltsin yıllarının getirdiği küçülme ve çöküşün ardından, silahlı kuvvetlerde tekrar toparlanma süreci başlattı. Ancak bu sürece rağmen Rus Silahlı Kuvvetleri’nin tamamlaması gereken büyük eksiklikler de halen mevcuttur.Bunlardan bir tanesi de Rus deniz kuvvetlerinin stratejik güç aktarım yetenekleridir. Rus Karadeniz Filosu 2008 yılındaki sekiz günlük Rusya – Gürcistan savaşında Gürcü Deniz Kuvvetleri‘ni başarı ile bertaraf etti etmesine ancak Rusya’nın kontrolündeki Abazya bölgesine denizden Rus askerlerinin ulaştırılması uzun ve zahmetli bir yolculuk sonunda gerçekleşti.Ayrıca bu operasyon için filonun elinde bulunan bütün büyük ve yaşlı amfibik çıkarma gemileri kullanıldı. Ancak Rusya’nin amfibik filosu daha uzun menzilli askeri operasyonları desteklemeye yetecek yetenek imkanlara sahip değil.

Politik: Deniz piyadeleri, zırhlı bir destek birliği ve çeşitli helikopterleri taşıyacak bir amfibik geminin yapacağı ve güzelce kamuoyuna pazarlanacak seferlerin politik açıdan da Rusya’nın gücünü artıracağı bariz. Ayrıca eskiden Sovyetler Birliği’nin bir parçası olup bugün bağımsızlıklarını kazanmış Baltık- ve Kafkas cumhuriyetleri için de sorun çıkaracak olanlara politik ve askeri gözdağı verilmesi için, dolayısıyla caydırıcılık açısından amfibik gemiler çok ideal bir araç.Gürcistan ve Estonya’nın Rusya’nın Mistral sınıfı amfibi gemiler alma planına açık bir şekilde karşı çıkmış olmaları böyle gemilerin sahip oldukları caydırıcılığın açık bir göstergesidir.

Endüstriyel: Sovyetler Birliği’nin dağılmasından beri Rus tersaneleri ve gemi inşaa endüstrisi ciddi bir küçülme yaşadı. Soğuk Savaş’ın bitiminden bu güne kadar Rus tersaneleri bir adet Borey sınıfı balistik füze denizaltısı, bir adet Lada sınıfı dizel-elektrik denizaltısı, bir adet Gepard sınıfı firkateyn, bir adet Steregushchiy sınıfı firkateyn ve bir adet Buyan sınıfı hücumbot dışında yeni dizayn geliştirememiş ve üretememişlerdir.Rus gemi inşaa endüstrisinin atrofiye olması Rus Deniz Kuvvetleri‘nin ihtiyaç duymakta olduğu modern suüstü ve sualtı platformlarının geliştirilmesi ve üretilmesini yavaşlatılmış; neredeyse durdurulmuştur. Bu gerçek Rus siyasetçilerini ve askerlerini gemi dizaynı ve imalatı için başka ülkelere bakmaya mecbur bırakmıştır.Ayrıca Rus Deniz Kuvvetleri‘nin Alman Tip 212 sınıfı denizaltılar ile ilgilenmekte olduğuna dair de iddialar bulunmaktadır.Rus Deniz Kuvvetleri‘nin kendini Soğuk Savaş döneminde olduğu gibi uluslarası bir güç olarak kanıtlayabilmesi için deniz üzerinden güç aktarımı yapabilmesi gerekmektedir. Bunun için en uygun araç büyük bir amfibik gemilerdir. Rus gemi inşaa sanayii Rusya’nin bu ihtiyacını ülke içi olanaklarla karşılaması için en azından bir on seneye ihtiyaç duymaktadır. Oysa Rusya’nın politik ve askeri olarak bu kadar bekleyecek vakti yok.

(Cem Devrim Yaylalı, “Rusya neden Avrupa’dan amfibi çıkarma gemisi almak istiyor?”, 18 Aralık 2009, SavunmaSanayi.NET)

Satışın gerçekleşmeme ihtimali

Nacizane düşüncelerime göre ok yaydan çıktı. Fransız hükümeti, Fransız sermayesinin “sat, kim olursa olsun sat” baskısına dayanamıyor.

Brezilya ile yaptığı görüşmelerden henüz sonuç alamayan, Rafale ile istediği noktaya erişemeyen –ve hatta yenilgiyi artık kabul eden-, en son Airbus’ın ABD’deki tanker ihalesinden de çekilmesiyle hava savunma sanayii alanında ciddi bir hezimet yaşayan Fransa’nın deniz savunma sanayii endüstrisini ayakta tutmaya ihtiyacı var.

Ancak yukarıda da ifade ettiğimiz “her filoya bir mistral” durumunun bozulması sıradaki adım olabilir. Fransa’nın NATO ülkeleri ile yaşayacağı ciddi bir ihtilaf sonrasında Fransa ile Rusya’nın sipariş rakamı üzerinde bir değişikliğe gitmesi de beklenebilecek sonuçlar arasında, çünkü Fransa’nın bu seferki sıkıntısı Kaddafi ile yaşadığına pek benzemiyor gibi görünüyor.
Mistral Helikopter Gemisi Avrupa'yı Ürkütüyor

Facebook Yorum

Yorumlar Tüm Yorumlar (19)

Bu haber için henüz yorum gönderilmedi.

Yorum Gönder

Kalan karakter 1000